Kontzertuak

BOS DENBORALDIA 4-2011-2012

Jazz Gaua


Euskalduna Jauregia.   20:00 h.

M. Mossman: "Chico y Rita” soinu bandaren eta “Benathe de Mask” balleterako musikaren hautaketa.
M.Mossmanek moldatua, Matt Denisen, David Raksinen, Jelly Roll Mortonen eta Stevie Wonderen musika oinarri hartuta.
 
Michael Mossman Quintet
Michael Mossman, zuzendaria

DATAK

  • 01 abendua 2011       Euskalduna Jauregia      20:00 h.
  • 02 abendua 2011       Euskalduna Jauregia      20:00 h.

Abonu salmenta, uztailaren 8tik aurrera.
Sarreren salmenta, irailaren 15tik aurrera.

Ezagutu hemen harpidedunak BOS izatea abantaila guztiak

OIHARTZUN AFROAMERIKARRAK, ARIMA LATINDARRA

 
Jazzak komunitate afroamerikarrek Estatu Batuetako hegoaldeko gune batzuetan abesten zituzten kantuetan baditu ere sustraiak, jazz latindarrak, iturri brasildar eta afrokubatarretatik edateaz gainera, saltsa, mambo, samba eta bossa nova ere baditu iturburu, besteak beste . Michael Mossman (Filadelfia, 1959) bertan dago, gaztaroko idolo handiak izan zirenen artean:Dizzy Gilliespie, Mario Bauzá eta Machito.Bera bezalako jazzman bat BOSen denboraldian ikusteak harritu egin gaitzake, baina, berez, jazzak eta musika klasikoak mende bat inguru daramate euren bideak gurutzatzen, eta ez bakarrik Estatu Batuetan, izan ere, 1905. urte aldera, Debussy bezalako frantses peto-peto batek bere modura flirt egiten zuen bluesetik zetozen erritmo eta soinuekin.Truke kulturalak mundura irekitzen ziren:Darius Milhaudek 1922. urte inguruan Harlemeko kale beltz eta jazzlarietatik paseatu ondoren, George Gershwinek Parisera bidaiatu zuen bere Rhapsoy in blue atzean zuela.Bertan dautza Ravel, Shostakovich edo Stravisnky bezalako irudi handiek haren musika askori emaniko jazz-doinuak.
 
Ez, ez da horren arrotza musika klasikoaren eta jazzaren arteko harremana. Alderantziz. Mossman adar latindarretik dator, eta orain dela gutxira arte, Atlantikoaren alde honetako puritanoenek gutxietsi egiten zuten; agian, atmosfera fresko, dibertigarri, exotiko, tropikal eta erritmo oso biziko haren atzean, tonu erabat melankoliko eta nostalgikoa atzetik taupadaka egoteak harritzen zuelako. Bizitzeko poztasuna iraganaren gomutaren aurrean, izan ere, hobea izan da ia beti. Kutsu afrolatindarrak “Beneath the Mask” balletaren musika menderatzen du, eta, jatorrian, Mossmanek konposatu zuen Jon Faddis eta Chicago Jazz Ensemble delakorako; 2006ko urrian estreinatu zuten hiri estatubatuarreko Harris Theater antzokian, haren emazte Mayte Vicensen koreografia batekin. Halaber, Fernando Truebaren Chico y Rita animaziozko filmean ere gailendu egiten da soinu hori, berrogeiko eta berrogeita hamarreko hamarkadetako jazz latindarrari egindako omenaldia, Habanan jaio zen Chico pianista gaztearen eta Rita abeslariaren artean sortutako maitasun istorioaren bitartez. Hainbat abeslarik hartzen dute parte: Bebo Valdés (Chico), Idania Valdés (Rita), Jimmy Heath (Ben Webster), Freddy King Cole (Nat King Cole), Amadito Valdés (Tito Puente), Yaroldi Abreu (Chano Pozo), Estrella Morente eta, noski, Michael Mossman, Dizzy Gillespie interpretatuz.
 
Baina mitoak ez dira hor bukatzen, izan ere, kontzertuaren bigarren atalean, gure jazzmanak arima latindarrez berrinterpretatuko du Jelly Roll Morton historikoa (1885-1941), zuria eta New Orleansekoa, bai eta musikaren legenda bizi bat ere, Stevie Wonder (1950), alegia. Halaber, Matt Danisen lanak ere joko ditu, Everything happen to me (1941) abesti ezaguna barne, hain zuzen ere, Tommy Dorseyren bandarentzat egindakoa, Frank Sinatrak mundu osotik barna ezagutzera eman baino lehen. Halaber, David Raksin (1912-2004) ere berrinterpretatuko du, Otto Premingerren Laura (1944) izeneko abesti ahaztezinaren egilea, Bigarren Mundu Gerraren itzalpetan distira egin zuen zine beltzaren maisulana. Distira hori berori dauka Michael Mossmanek eta bere Boskoteak gaur Euskaldunara ekarriko diguten jazzak.
Asier Vallejo Ugarte
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Jeb Patton, pianoa
 
Nazioarteko jazzaren pianista nabarmenetakoa da, eta fenomeno gaztetzat jo da, adierazpen handikoa eta moldatzaile berritzailea.
 
Jeb Patton Cum Lauderekin graduatu zen Arte eta Zientzietako lizentziaturan, musika espezialitatean, Dukeko Unibertsitatean.
 
Duke Jazz Ensemble izenekoaren kide izaki, Paur Jeffreyren zuzendaritzapean, New Yorkeko zein Europako 60 jazz musikarirekin baino gehiagorekin aritu izan zen, eta hainbat moldaketa egin zituen talde horrentzat.
 
Era berean, musika klasikoko hainbat proiektutan parte hartu du, errezitaldiak egin ditu eta birritan jo du New Yorkeko Filarmonikoarekin.Piano klasikoa ikasten du Lawrence Schuberrekin eta Jazzaren Historiako eskolak ematen ditu Queensborougheko Community Collegen.
 
 
Lonnie Plaxico, kontrabaxua
 
14 urte zituela, bere jaioterriko, Chicagoko, hainbat pertsona nabarmenekin aritu izan zen; ondoren, profesional egin zen eta baxu elektrikoa zein akustikoa jotzen zituen.
 
80 urte zituela, New Yorkera joan zen, eta, besteak beste, Chet Baker, Dexter Gordon eta Wynton Marsalis gisako artistekin kolaboratzen hasi zen.
 
Gutxienez, Art Blakeyren hamabi albumetan hartu du parte, baita Grammy saria irabazi zuen albumean ere, hain zuzen ere, “New York Scene” izenekoan.
 
Gaur egun, Cassandra Wilsonen musika zuzendaria eta baxu-jotzailea da, eta Grammy bat irabazi du bere kolaborazioagatik.
 
 
Antonio Hart, saxofoi-jotzailea
 
Antonio Hart 1968an jaio zen Baltimoren, eta jazzaren saxofoi-jotzaile onenetarikotzat jo izan da.Baltimore School for the Arts delakoan eta Berklee College of Music izenekoan ikasi zuen Andy McGheenekin.Master bat egin du New Yorkeko Unibertsitateko Queens Collegen.Prestakuntza klasikoa du, eta jazza izan zuen interesgune unibertsitatean.Bere aintzatespenik handiena Roy Hargrovekin batera lan egiten jaso zuen.
 
Gaur egun jazz irakaslea da Aaron Copland School of Music delakoan, bai eta New Yorkeko Queen College City Universityn ere.
 
Jazzeko hainbat musikari handirekin aritu izan da, besteak beste, Dave Holland, Roy Hargrove, McCoy Tyner, Dee Dee Bridgewater eta Michael Mossmanekin.
 
 
 
Cliff Almond, bateria-jotzailea
 
Hollywoodeko Musicians Institute izenekoan ikasia, 20 urte egin zituenean Chick Coreari eta Dave Wecklen bateria-jotzaileari zinta bat bidali zien; azken horrek, zinta entzun ondoren, Michel Camilo pianistari gomendatu zion. Horrekin batera mundu osoko hainbat kontzertu eta jaialditan aritu izan da.
 
Hainbat musikarirekin egindako grabazio eta kolaborazioetan entzun dezakegu musika latindar tradizionala, popa eta swinga jotzen. Hainbat artistarekin aritu izan da: Anthony Jackson, John Pattitucci, Mike Stern, Chuck Loeb, Michael Brecker, Paquito D’Rivera, Terrance Blanchard, Akiko Yano, Michel Camilo, Michael Mossman, Manhattan Transfer, Celia Cruz, Tito Puente eta Eddie Palmierirekin, besteak beste.
 
 
 
Machael Mossman, tronpeta-jotzailea eta zuzendaria
 
Ipar Aamerikako tronpeta-jotzailea, 15 urte zituela sortu zitzaion jazzarekiko zaletasuna. Laster izan zuen Europara bidaiatzeko aukera, American Youth Jazz Orchestrarekin. Psikologia eta Antropologia ikasketekin jarraitu zuen, eta, ondoren, Musika Kontserbatorioan sartu zen eta bi titulurekin graduatu zen.
 
Chicagon, hiriko Orkestra Sinfonikoarekin kolaboratu zuen, eta eskarmentu profesional eta musikal handia eskuratu zuen.
 
Orkestrako bakarlari eta zuzendari gisa jarduteaz gainera, Michel Mossmanek hainbat lan egin ditu moldatzaile moduan. “Mambo Nights” moldatu eta zuzendu zuen Arturo Sandovalekin eta Koloniako WDR Big Bagekin (2008). David Sanbornekin “Spirits Dancing” moldatu zuen Frankfurteko HR Big Bagekin (2009), eta Joe Gallardorekin “Latin Jazz Latino”, Hanburgoko NDR Big Bagekin (2009).
 
Egin dituen lanen artean aipatzekoak dira Fernando Trueba zuzendariarekin egindako lankidetzak, esaterako, “Calle 54” (2000) eta “Chico y Rita” (2010) filmetan egindakoak.
 
Gaur egun, “Jazz Studie – Aaron Copland School of Music” delakoaren zuzendaria da, New Yorkeko Queen Collegen.
 
 
 

Gertakarien egutegia

-
〈
Marzo 2016
〉
+
Al
As
Az
Og
Or
La
Ig

Erlazionatutako ekitaldiak

Denboraldia 2025-2026
28 - 29
Api
2026
>LOGELAN LOGALE

LOGELAN LOGALE

Lekua: Euskalduna Bilbao · Auditorium

Babesletza: Euskalduna Bilbao

Non dago errealitatea eta ametsaren arteko muga? Ze denbora eta pisu hartzen dute ametsek gure egunerokoan? Lo gaudenean eta esna gaudenean egiten ditugun ametsak leku berera doaz?

Protagonista bere ohean sartzen da eta saiatzen den arren ezin da lokartu. Egunari errepasoa egiten dio eta nekatuegi sentitzen da bere gorputza eta burua loari emateko. Eta hala ere, muga hori zeharkatu nahian dabilen ordu txiki horietan norbait edo zerbait aurkituko du. Zer ote da? Zein ote da? Ez ote da bere burua izango?

Musika: Jagoba Astiazaran
Testua: Leire Bilbao
Bakarlaria: Kepa Errasti
Zuzendaria: Juanjo Ocón
Bilbao Orkestra Sinfonikoa
Bilboko Koral Elkarteko Haurren Korua

Produkzioa: Euskadiko Orkestra (Musika Gela).
Iraupena: 60’
Sarrera orokorra
Ikastetxeei zuzendutako programa. Sartzeko, aldez aurretik izena eman behar da, eta baieztapena jaso.

Laguntzaile: Euskalduna Bilbao

Informazioa eta sarrerak
Denboraldia 2025-2026
07 - 08
Mai
2026
>Haydn, sinfonista aparta

Haydn, sinfonista aparta

Lekua: Euskalduna Jauregia Bilbao

Historian izan diren sinfonista bikain guztiek, hala nola Beethovenek, Mahlerrek, Brahmsek edo Xostakovitxek, molde horretako musikagile bikain Haydnekiko zor ordaingabea dute. Patuaren irrikaz, Haydnen koda Salomon enpresaburuak Ingalaterran agindutako 12 sinfoniaren sorta izan zen, eta azkenak, guztietan handientsuenak, “London” izena zeukan. Klasizismoa ere ausarta izan daiteke, batik bat, Vriend eta Kit Armstrong adituek jotzen baldin badute.

F. Schubert
Obertura al estilo italiano en Do Mayor D. 591
W. A. Mozart
Concierto nº 22 para piano y orquesta en Mi bemol Mayor K. 482
F. J. Haydn
Sinfonía nº 104 en Re Mayor Hob. I: 104 “Londres”

Kit Armstrong, pianoa
Jan Willem de Vriend, zuzendaria

Informazioa eta sarrerak
Denboraldia 2025-2026
11
Mai
2026
>Ganbera 9

Ganbera 9

Lekua: Euskalduna Bilbao · 0B Aretoa

Bakarlari Handiak BOSekin batera

F. Mendelssohn
Sexteto para piano y cuerdas en Re Mayor Op. 110
Sexteto BOS

E. von Dohnanyi
Sexteto Op. 37
Sexteto de cuerda y viento BOS

Kit Armstrong, pianoa

Informazioa eta sarrerak
Denboraldia 2025-2026
23 - 26 - 29 - 01
Eka
2026
>ANDREA CHÉNIER – U. GIORDANO

ANDREA CHÉNIER – U. GIORDANO

Lekua: Euskalduna Bilbao

Maiatzean, Giordanoren Andrea Chénier tragedia veristak emango dio amaiera denboraldiari. Ezinbesteko opera da, melodia hunkigarriz eta zirraragarriz betetako obra indartsu eta dramatikoa, aria oso ezagunak dituena, «La mamma morta», kasurako. 2026an, 130 urte beteko dira Milango Teatro alla Scalan estreinatu zenetik, eta 73 urte ABAOn estreinatu zenetik, Coliseo Albian.

Giro historikoz bildutako drama honek, afera sozialetan murgiltzen denak, gorrotoa, indarkeria, gerra zibila, erresuminak, klaseen arteko borroka, maitasuna eta erromantzea ditu hizpide, Frantziako Iraultzaren esparruan, André Chénier poetaren bizitzaren eta heriotzaren interpretazio sortzailea eginez.

Doinu zirraragarri, hunkigarri eta jariakorrez betetako opera honetarako, ABAOk goi-mailako abeslariak bilduko ditu: Michael Fabiano tenor amerikarra, Bilbora pertsonaia nagusia antzezteko itzuliko dena; Saioa Hernández soprano miresgarria, ABAOn Maddalena di Coigny jokatuz debutatuko duena; eta, hirukote protagonista osatzeko, Juan Jesús Rodríguez baritono dramatikoa, Carlo Gérard pertsonaiaren azalean.

Musika Guillermo García Calvo zuzendariaren esku egongo da, eta Bilbao Orkestra Sinfonikoa zuzenduz ahalik eta etekinik handiena aterako dio melodia zabalez, pasarte deklamatorioz eta eraginkortasun handiko eszenaz osatutako partiturari.

Oholtzan, ABAO Bilbao Operaren eta Peraladako Jaialdiaren koprodukzioa, Alfonso Romerok sortua. Eszenografia zaindu eta dotorea Frantziako Iraultzan girotuta dago, eta gatazka hartako gordintasuna erabat islatzen du. Jauregiko aretoek, espetxeek eta auzitegiek eremu sinbolikoaren eta efektistaren artean dabiltzan mezuak zabaltzen dituzte.

ANTZEZLEAK

Andrea Chénier Michael Fabiano
Maddalena di Coigny Saioa Hernández *
Carlo Gérard Juan Jesús Rodríguez
La Contessa di Coigny / Madelon Elisabetta Fiorillo
La mulatta Bersi Veta Pilipenko
Roucher Gabriel Alonso *
Un incredibile / L’abate Jorge Rodríguez-Norton
Il sanculotto Mathieu Fernando Latorre
Pietro Fléville / Fouquier Tinville José Manuel Díaz
Schmidt / Dumas / Il maestro di casa Gexan Etxabe

TALDE ARTISTIKOA

Director Musical Guillermo García Calvo
Dirección De Escena Alfonso Romero Morav
Orquesta Bilbao Orkestra Sinfonikoa
Director Del Coro Esteban Urzelai Eizagirre
Coro Coro de Ópera de Bilbao
Producción Festival Castell de Peralada ABAO Bilbao Opera

* Debuta en ABAO

Gehiago ikusi